Noordhoff Uitgevers

De geschiedenis van de mode

Mode heeft te maken met kleding. Maar alle kleding is nog geen mode. We dragen kleding om ons te beschermen tegen kou of regen. Als een soort tweede huid.
Mode is een bepaalde stijl van kleding die mensen op enig moment mooi vinden. De trendsetter bepaalt die stijl. Dat gebeurt al eeuwenlang. Zo werd bijvoorbeeld vanaf 1400 het Franse Bourgondische hof trendsetter. De mode uit die tijd had lange, slanke vormen. Mode was toen alleen voor rijke mensen. Gewone mensen konden geen dure stoffen betalen. Bovendien waren de modellen bijzonder onpraktisch. Ze waren niet gemaakt om in te werken. Mensen die wel moesten werken, droegen eenvoudige kleding waarvan de stijl nauwelijks veranderde.
Tegenwoordig verandert de mode razendsnel en iedereen doet er wel een beetje aan mee. Ook zijn er nu verschillende stijlen tegelijk in de mode. Zo kun je precies dragen waar jij je lekker in voelt.

Links zie je de lange, slanke mode van het Bourgondische hof. Rechts de zogenoemde spletenmode. De spletenmode van de man zie je nog een beetje terug in het zwartepietenkostuum van nu.

Frankrijk bepaalt de mode

Wat aan het hof gedragen werd, droeg de elite ook. In 1643 werd Lodewijk XIV koning van Frankrijk. Toen hij een pruik van lang, golvend haar ging dragen, duurde het niet lang of iedere rijke man droeg zo'n pruik. Lange tijd heeft het Franse hof de mode bepaald. Een mode van peperdure stoffen voor mannen en vrouwen.
Dat veranderde toen in 1789 de Revolutie uitbrak. Mannen die vóór de Revolutie waren droegen een lange broek met een eenvoudig overhemd. Het was de kleding van de gewone werkman. De elite durfde zich nu niet meer te kleden als vroeger en volgde de mode van de Engelse adel. Die mode was eenvoudiger en sportiever.
Twintig jaar later werd Napoleon keizer van Frankrijk. Zijn grote helden waren de Romeinse keizers. De mode werd afgekeken van de witmarmeren beelden uit de Romeinse tijd; vrouwen gingen witte, losse jurken dragen. De stijl heet Empire.

Tot dan toe bepaalde een groep rijke, machtige mensen de trend op modegebied. Vanaf 1850 veranderde dat. Toen gingen modeontwerpers de trend bepalen. De eerste was Charles Frederick Worth. Hij had naaisters in dienst die de kleding maakten. In 1851 werd de naaimachine uitgevonden. Vanaf dat moment werd er confectie gemaakt. Door deze confectie-industrie werd mode betaalbaar voor iedereen. Toch wordt er ook nog mode gemaakt voor mensen met heel veel geld, de haute couture (zeg: oot koetuur).

De modeontwerper André Courrèges liet zich in de jaren zestig van de vorige eeuw inspireren door de ruimtevaart. Dat zie je bijvoorbeeld aan de glimmende materialen. Ook ontwierp hij hoeden in de vorm van een helm.

Hippies en punkers

Jongeren zijn goed in het bedenken van modetrends. Zo ontstond eind jaren zestig van de vorige eeuw (1960-1970) de hippiemode. Hippies hielden van lang haar, bloemen, felle kleuren en kleding uit verre landen, zoals India. Zij borduurden bloemetjes op hun kleding. Pas daarna maakten modeontwerpers kleding in dezelfde stijl. Dat gebeurde ook rond 1980, punk was toen een opvallende jongerenstijl. Punkers knipten gaten in hun truien en versierden hun kleding met veiligheidsspelden en kettingen.
Mode verandert voortdurend. Toch zijn er enkele kledingstukken die maar niet uit de mode raken. Het T-shirt bijvoorbeeld. 150 jaar geleden werd het gedragen als ondergoed. Na de Tweede Wereldoorlog verschenen er jongens in T-shirt in Amerikaanse films. Vanaf toen is het T-shirt nooit meer 'uit' geweest. Hetzelfde geldt voor de spijkerbroek. Oorspronkelijk waren het stevige werkbroeken voor goudzoekers, mijnwerkers en cowboys. Nu draagt iedereen, van jong tot oud, een spijkerbroek.

Details en informatie

  • Titel: De geschiedenis van de mode
  • Auteur(s): Karin van Hoof
  • Nummer: IC353
  • Niveau: 3
  • Siso: J 907.1